Xe lửa Mỹ bung vành

B́nh-nguyên Lộc

 

Mùa mưa th́ cố nhiên là ngày nào cũng có mưa. Nhưng Hoạt lại tức ḿnh sao hôm nay trời lại mưa. Chàng lẩm bẩm: „Cũng có những ngày tạnh ráo hiếm hoi trong mùa, tại sao hôm nay lại không là một ngày hiếm hoi đó ?“.

Hoạt tức là v́ hôm đó là một ngày buồn rầu đối với chàng. Mưa càng làm cho nỗi buồn ấy thấm thía hơn,

Chàng vừa rời bến đ̣ và h́nh ảnh những đ̣ ngang chèo tay, h́nh ảnh đ̣ máy, h́nh ảnh con sông Cửu Long dậy sóng, h́nh ảnh lờ mờ của khối cây xanh trên cù lao Rồng, tất cả những thứ ấy đều mang vẻ ǵ thân mến nhưng chàng lại phải rời nó mà đi xa.

Chàng đi dưới cơn mưa lấm tấm để đến cửa nhà ga cách đó năm mươi thước.

Mấy anh phu xích-lô đổ khách xuống, c̣n ngồi chơi trước ga, nh́n chàng cười và nói:

-     Chuyến chót phải không thầy ? Thôi vĩnh biệt !

Hoạt bị xúc động mạnh trước cuộc giă từ đùa cợt ấy, y như là nghe người thân quyến tiễn biệt chàng. Mấy anh phu nầy, ngày nào chàng cũng thấy mặt, không nghĩ ǵ về họ cả. Nhưng hôm nay...

Những tiệm phở, tiệm cà-phê bên kia phố, trước ga, với những cô chiêu đăi viên xinh xinh cũng dường như vẫy tay nói vĩnh biệt.

Hoạt thở dài lẩm bẩm:

-     Chuyến chót ! Chuyến chót của đời ḿnh !

Chàng sẽ được thuyên chuyển đi miền Trung để tiếp tục soát vé, nhưng đời chàng, chàng nghe rơ rệt là đă mọc rễ trên đường xe lửa Mỹ nầy rồi.

Hoạt bước vào ga. Ga trống như sa mạc ! Người ta không biết chuyến chót trong đời xe là mấy giờ, sợ hỏng chuyến mà thất công, nên đi xe hơi đ̣ cả rồi.

Thầy bán vé ngồi ngáp vặt, trong khi vợ con thầy thu dọn đồ đạc riêng, để về vườn hay để nhờ con tàu cuối cùng chở lên Sài G̣n ?

Hoạt vào cửa trong để ra xe. Chiếc xe hôm nay vắng khách mà dài làm sao ! Bao nhiêu vật liệu cần được chở đi Sài G̣n kia mà !

Mấy thằng bé bán kẹo, bán bánh, không t́m ra khách hàng, rượt bắt nhau từ goong này qua goong khác, rổ quà khiêu vũ trên tay chúng một cách tài t́nh.

-     Chuyến chót tụi bây ơi, giỡn cho đă thèm ta !

Băi trường, dọn nhà, đấy là những nỗi buồn của chàng thuở bé lúc rời trường làng, lúc rời trường tỉnh, lúc rời quê.

Chàng nh́n con sông Cửu Long qua cửa sổ rất lâu, để ghi h́nh ảnh đại giang với những chiếc ghe thương hồ ấy vào trí nhớ của chàng.

-     Chuyến chót !

Ai cũng nói như thế cả, từ những nhân viên xe lửa đến mấy người hành khách lẻ loi. Mấy người nầy nh́n cái kết của chàng như để đoán những ư nghĩ ẩn núp sau đó. Họ như hỏi: „Thầy soát vé nầy buồn hay vui, sẽ thất nghiệp chăng ?“

Đây là những hành khách quen, vài công chức, và quân nhân. Hoạt tin chắc là họ cũng nao nao buồn, nhưng họ chỉ buồn vậy thôi, v́ họ là khách qua đ̣. Người chèo đ̣ mới nhớ cây đa bến cũ.

Hoạt nh́n quanh chàng. Những nhà cửa, đường rầy, hàng rào, đă mấy mươi năm thuộc vào chân trời nầy, ngày kia sẽ không c̣n nữa. Chàng có trở lại đây cũng sẽ không t́m thấy một dấu vết cỏn con nào của nhà ga nầy cả.

Hàng me ngoài hàng rào ủ rủ sầu như kẻ ở khóc người đi, mà người đi này lại không bao giờ hy vọng trở lại cả.

Bây giờ mưa đă dứt hột. Vài người lưa thưa từ đâu phía trong đổ ra sông. Đây là những người hiếu kỳ và đa cảm, đến đó xem chuyến xe cuối cùng ra sao, và để cảm động chơi, v́ buồn cũng thú vị lắm thay !

Tuyn... tuyn... tuyn...

Xe chuyển ḿnh ḅ tới chậm chậm. Tự nhiên, không ai bảo ai, từ nhân viên trên xe, đến hành khách đều đưa tay ra khỏi cửa sổ để vẫy giă từ những người đứng bên kia phố. Những người nầy cũng khoát tay từ biệt.

Mấy thằng bé bán quà, nhảy xuống xe hát điệu Tạm biệt, bởi v́ chúng không có điệu Vĩnh biệt để mà hát cho đúng cảnh.

Kho bạc, Hải quân, dinh Tỉnh trưởng, tất cả những thứ ấy lui lại sau lần lần.

Hồ nước ngọt, rồi đến những xóm nhà lụp xụp rồi cánh đồng...

Thôi vĩnh biệt !

Hoạt cầm cây kềm cắt vé, đứng ngó mông ra cánh đồng trơ trọi mà hôm nay chàng thấy là đẹp và lưu luyến hơn bao giờ hết.

Chàng biết rằng lát nữa đây, chàng sẽ buồn đứt ruột khi đi ngang qua trạm X.

Gần một năm nay cái trạm xép nghèo nàn ấy đối với chàng là cả một bầu trời thơ mộng. Trạm cất bằng gỗ, lợp lá, vách tre đan, quét cứt trâu. Trạm ngăn làm hai căn, một căn để bán vé, c̣n căn kia th́ dùng làm nhà ở cho trạm trưởng và gia quyến của y. Vợ trạm trưởng là một bà vợ tháo vát, nên chi bà ta đă biến căn nhà thành ra một tiệm chạp phô, trong chưng bày vài tỉn nước mắm, vài bao nhang, mấy chai nước ngọt và dầu hôi, xà-bông, lăng nhăng mấy thứ nữa.

Trạm trưởng là một người đàn ông lối năm mươi, đầu bới tóc như bất kỳ đờn ông nào ở thế hệ trước. Bà vợ ăn trầu, xỉa một cục thuốc sống to bằng trái cau tươi.

Nhưng cô con gái của họ lại xinh đẹp như không phải con của hai người nhà quê đó. Chỉ ăn mặc bà ba lèn xèn thôi, nhưng cô ta có vẻ gái chợ chớ không phải thôn nữ chút nào.

Sáng nào cô cũng chở hàng bông lên chợ An Đông cả. Xe ngừng nơi trạm đó chỉ có hai phút thôi mà cô bé phải đưa lên xe hàng chục giỏ đồ nặng, nên hôm nào cô ta cũng vội vàng và h́ hục, lên xe xong g̣ má cô ta đỏ lơ đỏ lửng, v́ mệt, trông như má trẻ con c̣n bú, cứ thấy muốn cắn vào đó.

Sắp các giỏ hàng ngay hàng thẳng lối rồi, cô bé đứng thở một hơi cho hết mệt, rồi bắt đầu nói chuyện huyên thiên. Mà cô ta ăn nói có duyên quá nên mắt ai cũng cứ nh́n dính vào hai cái môi hơi dầy của cô ta.

Tất cả nhân viên trên xe đều phạm lỗi với sở hỏa xa để giúp cô gái. Thầy xếp tanh th́ thổi c̣i hiệu cho xe chạy trễ vài mươi giây cho cô bé kịp đưa hàng lên, mấy nhân viên khác nhảy cả xuống đất để phụ bà trưởng trạm mà đỡ hàng, c̣n Hoạt th́ cố nhiên tính tiền ba-ga nới tay lắm.

Họ không làm thế không được, v́ cô bé ngày nào cũng la bài hăi:

-     Thầy xếp ơi, đừng có hại em, khoan thổi tu hít đă !

Nàng vừa đỡ hàng vừa nh́n mấy nhơn viên mà trách móc:

-     Mấy anh đứng khoanh lay mà ngó cho đành à ?

C̣n ai từ chối được trước những lời than không có ǵ ấy nhưng do một cái miệng chiếm hồn thốt ra, nên lời than hóa thiết tha tuyệt vọng ?

Lên xe, Hoạt cứ theo đúng luật mà lấy tiền chở hàng. Nhưng cô bé mếu máo mà rằng:

-     Trời, thầy cho em kiếm chút ít lời, nuôi con chớ !

Thật là cô bé quá quắt. Nó c̣n son như trái chuối cau mới hườm hườm trên buồng, mà nó dám cả gan nói láo là có con.

-     Mấy đứa ? Hoạt cười hỏi.

-     Thưa thầy em mới được nửa chục có đầu thôi. C̣n nói theo lối thầy soát vé người miền Bắc th́ là em mới được nửa tá con.

Cả goong cười ồ lên. Thế rồi Hoạt đưa vé theo giá bằng hữu.

Mà bằng hữu thật đó. Trên xe chỉ có Hoạt là trẻ nhứt, là “có đường tương chao” nhứt, nên ngày nào cô bé cũng tặng chàng vài trái mận to bằng nắm tay và ngọt không kém ǵ lê, lư.

Ân huệ mà Hoạt ban cho nàng mỗi chuyến xe, đáng kể hơn ân huệ của người khác nhiều. Đỡ tiền ba-ga tức là được lời nhiều hơn.

Nên chi họ thông cảm nhau dữ lắm và rù ŕ với nhau măi từ trạm lên tới Sài G̣n.

Nhưng tuy có “đường tương chao” mà Hoạt chẳng xơ múi được ǵ. Con bé tự vệ rất khôn ngoan. Thành tŕ của nó không kiên cố lắm để cho kẻ xung phong nản chí bỏ đi, nhưng vừa đủ bền vững để đánh lui một cách nhè nhẹ mọi cuộc hăm thành, mà nó đánh bằng cái nắm tay sắt có bọc g̣n, êm ả vô cùng, nhưng đoán được là ghê gớm lắm khiến Hoạt phải nể không dám bạo quá.

Con bé có tấm thân như tượng đúc ấy, v́ vậy giống một cái bánh ngọt để trong tủ kiếng, thấy được mà khó ḷng chiếm.

Thế nên Hoạt lại càng thèm, càng mê.

Chàng đếm ngày qua như anh hà tiện mỗi đêm mỗi đếm lại gói bạc. Sáu tháng nữa là chàng đủ tiền lập gia đ́nh. Chàng sẽ xin cưới cô hàng, và sẽ an phận với nghề soát vé măi cho tới già v́ được một người vợ như vậy là hạnh phúc nhứt đời rồi.

Một ngày qua, hai ngày qua, ba ngày qua...

Nhưng tai họa bỗng xảy đến bất th́nh ĺnh. Đường xe lửa bị bỏ, chàng sẽ được thuyên chuyển lên miền Trung.

Hôm qua vắng khách, chàng đánh bạo đặt tay lên vai con bé mà kêu:

-     Em !

Con bé ngước lên, mặt buồn dàu dàu, mắt rưng rưng lệ.

-     Em sẽ nhớ anh chớ ? Chàng hỏi.

-     Sao lại không.

-     Buồn chết đi em ơi !

Con bé ̣a lên khóc giây lâu mới nói được:

-     Ba em cờ bạc làm nợ tới mấy chục ngàn. Nếu c̣n con đường xe lửa nầy th́ trong sáu tháng em trả dứt nợ ấy. Nhưng t́nh thế đă như vậy th́...

Chàng căn dặn:

-     Mai nầy chuyến xe sớm, em lên hàng không gặp anh. Anh soát mấy chuyến khác, có cả chuyến xe cuối, đi qua trạm em vào lúc chiều. Em nên có mặt để anh nh́n giây lát nhé !

-     Dạ, em không quên đâu.

Qua khỏi Trung Lương một đỗi, xe ngừng tại trạm cây da bến ḷng của Hoạt.

Từ một nhà lá lụp xụp kia, tiếng ai hát ru con:

Ù ơ, Chừng nào xe lửa Mỹ bung vành,

Tàu Tây lủng dáy anh mới đành xa em.

Lời thề của một anh t́nh nhân ngày xưa, bây giờ đă thực hiện. Trời ơi, nhưng chàng có thề đâu mà phải mắc lời thề ?

Đường xe lửa nầy đă lâu đời lắm nên người ta mới chỉ nó mà thề thốt, mỗi khi yêu đương, cho đến thành ca dao, thành câu hát. Xe lửa Mỹ và tàu Tây kiên cố như thế sao lại bung vành làm chi cho người ta phải đứt ruột ?

Tiếng hát lại tiếp:

Ù ơ. Đại mộc lưu giang bất đắc hồi cố dă.

Cây ngă trôi sông

Đâu c̣n mong trở lại

Anh thuận gió xuôi buồm...

Hoạt cảm giác như chính con bé đang hát lời ấy để kêu than. Anh lẩm bẩm căi: “Không, thế nào anh cũng trở lại để cưới em”.

Bác trưởng trạm mặc một chiếc áo bành tô bằng nỉ đă lủng lỗ nhiều nơi, tay thọc vào túi áo cho ấm, thẫn thờ bước ra ngó lên xe để t́m người quen.

Từ anh chụm lửa đến anh lái xe và người tiếp tanh ai cũng gọi:

-     Bác xếp ơi, ở lại mạnh giỏi nhé !

Họ th́ thuyên chuyển đi nơi khác c̣n những ông trưởng trạm nầy, lương hướng ít quá, nên quyết ở lại làng mạc để sống nhờ nghề khác.

Trưởng trạm rưng rưng lệ, rút tay ra vẫy và nói lớn:

-     Anh em đi mạnh giỏi nha !

Bỗng từ đằng sau tiệm chạp phô, bóng thiếu nữ xinh đẹp hiện ra, thiếu nữ mà ai cũng mong đợi được nh́n lần chót.

Nhưng thiếu nữ lại ẵm một đứa bé độ bảy tám tháng, con của nhà hàng xóm nào chắc. Mọi trái tim đều hồi hộp, mọi trí năo đều cố t́m một câu giă từ cho đậm đà.

Hoạt th́ quyết làm thinh, chỉ nh́n nàng một cách đắm đuối thôi, và chắc nàng sẽ hiểu tất cả đau thương thầm lặng của anh qua cái nh́n hùng biện ấy.

Thiếu nữ ra sân trạm, tươi cười như ngày nào. Khi nàng đến sau lưng một người con trai cởi trần đang đứng nh́n xe, nàng nói:

-     Ba nó ẵm con cho em nói chuyện chút !

Trời ơi ! Mọi người đều kêu thầm lên tiếng đó. Riêng Hoạt chàng nghe sàn gỗ của goong xe như làm bằng sáp và đang mềm, đang lún xuống dưới chơn chàng.

Người con trai đỡ lấy đứa bé xong, thiếu nữ vẫy tay cố cao giọng mà la vói lên:

-     Từ biệt quư thầy nha, quư thầy đi mạnh giỏi nha.

Nàng cười, nhưng môi hơi máy động v́ một cảm xúc dầu sao cũng không khỏi có. Nàng ở lại sống vui với chồng con, nhưng không khỏi nao nao buồn giùm nỗi thất vọng của những người mà nàng nuôi ảo mộng từ bao lâu nay bằng sự giấu nhẹm t́nh trạng gia đ́nh.

Bỗng đôi mắt nàng bắt gặp đôi mắt không hồn của Hoạt, hắn đang ngó nàng mà ư nghĩ ở đâu đâu. Nàng buồn nét mặt lại và cái nh́n của nàng dường như nói thầm:

-     Em xin lỗi anh !

Không, nàng không có lỗi ǵ cả. Có ai hỏi nàng có chồng có con chưa bao giờ đâu và nàng có trả lời lần nào đâu mà bảo rằng nàng nói láo để gạt gẫm ai.

Tại ai cứ đinh ninh là thế th́ bây giờ phải vỡ mộng ra ấy chớ. Hôm qua nàng có khóc thật đó. Nhưng nàng khóc v́ sầu món nợ của cha mẹ nàng chưa trả được, ai bảo cứ tưởng nàng khóc hận chia ly ?

Chiếc xe dài thậm thượt mang rất nhiều vật liệu và dụng cụ ấy lại chuyển ḿnh. Nó khởi hành mau lẹ chớ không bịn rịn kẻ ở lại làng quê. Anh lái xe h́nh như cũng thất vọng nên hậm hực cho đoàn xe giựt chạy mau.

Chuyến xe cuối cùng của nửa thế kỷ băng đồng mang theo trên các goong những ấn tượng nặng nề về một thôn nữ tinh ranh đă cho họ uống cầm thực nay một giọt, mai một giọt, cái thứ nước cam lồ t́nh ái viễn vông, để nàng buôn bán dễ dàng hầu nuôi nửa tá con dại.

Bỗng Hoạt cười. Đây không phải là chuyến xe cuối cùng nữa, mà là chuyến xe đầu tiên mà nhờ nó chàng đă học được một mớ kinh nghiệm ở đời Chuyến-xe-đời trước nhứt này đă cho chàng chạm trán với sự thực không quá nên thơ như chàng ngỡ. Tai nạn đụng chạm này - may quá - chỉ gây thương tích nhè nhẹ thôi, không một nạn nhân nào bị chở đi dưỡng đường hết. Tất cả đều là ảo ảnh.

Ngày mai mọi vết thương sẽ lành,và trên đường Trung Việt, chàng sẽ gặp nhiều cô gái khác, có lẽ tinh ranh hơn. Nhưng chàng chỉ yêu họ vừa vừa thôi, sẽ đắn đo, dè dặt. Chàng sẽ không nhắm mắt đâm đầu mà yêu nữa, nó sẽ bớt thú vị biết bao nhiêu, nhưng đỡ bị thương khi nào có tai nạn đụng chạm.

Ngày mai ! Biết đâu trên một ga hẻo lánh như ga Mường Mán chẳng hạn, chàng sẽ không gặp một sơn nữ thơm phức hương vị của núi rừng ? Chàng sẽ không gặp một cô gái Hời mà nỗi hờn vong quốc dường như c̣n quyện trong đôi mắt huyền bí như rừng sâu xa thẳm bên đường rầy ?

Hoạt tḥ đầu ra cửa sổ, nh́n về hướng trạm X. Trạm chỉ c̣n là một cái chấm nhỏ. Cô gái ẵm con đă mất dạng đâu rồi, mưa lấm tấm rơi, nhưng Hoạt lại hết buồn. Chàng kêu lên khe khẽ:

-     Em ! Bà thầy dạy ái t́nh của anh ơi !

Rồi chàng cười lên ha hả và lẩm bẩm một ḿnh:

-     Thế là c̣n hơn nó son rỗi ! Ḿnh ra đi, không c̣n luyến tiếc ǵ nữa cả !

Rồi xăng xái chàng bước qua goong khác. Tất cả bạn cùng xe gặp nhau đều lặng cười không ai nói với ai điều ǵ, nhưng họ ngầm hiểu nhau nỗi thất vọng vừa qua.

Bác xếp-tanh ngâm:

Ra đường thiếp hăy c̣n son

Về nhà thiếp đă một con với chàng.

-     Mà lạ, sao ḿnh không thấy chồng nó bao giờ ?

-     Chắc hắn đi làm đâu, thỉnh thoảng mới về một lần.

-     Đố các cha, nó được mấy đứa ?

-     Cái thứ đó th́ dầu có sáu lứa vẫn c̣n son như thường. Có thứ đờn bà h́nh như là đă được ai cho thuốc trường xuân.

           

© Binhnguyenloc.com